ΗΠΑ - Ιράν: Ώρα μηδέν για τις διαπραγματεύσεις στη Γενεύη - Έτοιμος να «πατήσει το κουμπί» ο Τραμπ
Το δίλημμα Τραμπ ανάμεσα σε συμφωνία, περιορισμένο πλήγμα ή στρατιωτική κλιμάκωση.
Οι σημερινές επαφές ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν στη Γενεύη θεωρούνται κομβικές, καθώς ενδέχεται να καθορίσουν τη στρατηγική κατεύθυνση της Ουάσιγκτον για τους επόμενους μήνες. Σύμφωνα με διπλωματικές και στρατιωτικές εκτιμήσεις, από τις συνομιλίες αυτές θα κριθεί αν ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ θα επιλέξει μια περιορισμένη συμφωνία, μια ελεγχόμενη στρατιωτική ενέργεια ή απλώς την αγορά χρόνου, αποφεύγοντας προς το παρόν την ανοιχτή σύγκρουση.
Το βασικό σενάριο που εξετάζεται είναι αν ο Τραμπ θα αποδεχθεί μια μερική συμφωνία με την Τεχεράνη, η οποία θα αφορά κυρίως τον πυρηνικό φάκελο και την αποκλιμάκωση της έντασης, χωρίς να αγγίζει πιο «τοξικά» ζητήματα όπως τα βαλλιστικά προγράμματα και τα περιφερειακά δίκτυα επιρροής του Ιράν. Ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα μπορούσε να παρουσιαστεί πολιτικά ως επιτυχία αποκλιμάκωσης, χωρίς όμως να επιλύει τις βαθύτερες στρατηγικές διαφορές. Παράλληλα, στο τραπέζι βρίσκεται το ενδεχόμενο ο Λευκός Οίκος να δώσει εντολή για περιορισμένο στρατιωτικό πλήγμα, εφόσον οι συνομιλίες αποτύχουν ή θεωρηθούν προσχηματικές.
Σαφές μήνυμα ετοιμότητας για πόλεμο από τις ΗΠΑ
Η κινητικότητα των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων με την παρουσία του αεροπλανοφόρου USS Ford στην ευρύτερη περιοχή και την ανάπτυξη μαχητικών F‑22, ερμηνεύεται από αναλυτές ως σαφές μήνυμα ετοιμότητας για στοχευμένη επιχείρηση, εάν κριθεί αναγκαίο. Ένα τρίτο, πιο επικίνδυνο σενάριο αφορά συντονισμένο πλήγμα ΗΠΑ-Ισραήλ, με το Ισραήλ να διατηρεί διαχρονικά σκληρή γραμμή απέναντι στο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα. Αν και ένα τέτοιο ενδεχόμενο δεν θεωρείται το πιθανότερο στο παρόν στάδιο, παραμένει στο στρατηγικό υπόβαθρο, ιδίως αν υπάρξουν νέες προκλήσεις ή επιθέσεις στην περιοχή.
Το τέταρτο και ίσως πιο ρεαλιστικό αποτέλεσμα των συνομιλιών είναι ότι και οι δύο πλευρές θα επιχειρήσουν να κερδίσουν χρόνο. Για την Ουάσιγκτον, αυτό σημαίνει αποφυγή μιας μεγάλης σύγκρουσης εν μέσω εσωτερικών και διεθνών προκλήσεων· για την Τεχεράνη, σημαίνει διατήρηση της αποτρεπτικής της ισχύος χωρίς να προκαλέσει άμεση στρατιωτική απάντηση.
Η αλλαγή καθεστώτος δεν είναι απλή υπόθεση
Σημαντικό στοιχείο της εξίσωσης είναι ότι τόσο η αλλαγή καθεστώτος όσο και μια πλήρης συμφωνία που θα περιλάμβανε πυραύλους και περιφερειακές ένοπλες ομάδες θεωρούνται, αυτή τη στιγμή, μη ρεαλιστικές. Οι «κόκκινες γραμμές» και των δύο πλευρών περιορίζουν δραστικά το εύρος των πιθανών συμβιβασμών. Πολλοί στρατιωτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι μια πραγματική επιχείρηση αλλαγής καθεστώτος στο Ιράν θα απαιτούσε χερσαίες δυνάμεις -ένα σενάριο που δεν φαίνεται πολιτικά βιώσιμο για τις ΗΠΑ. Την ίδια ώρα, οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης βρίσκονται εδώ και εβδομάδες σε κατάσταση αυξημένης ετοιμότητας.
Η Τεχεράνη έχει πραγματοποιήσει στρατιωτικά γυμνάσια κοντά στα Στενά του Ορμούζ, ενώ έχει προειδοποιήσει για αντίποινα σε περίπτωση επίθεσης, στέλνοντας σαφές μήνυμα αποτροπής προς τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους. Συνολικά, οι συνομιλίες της Γενεύης δεν αναμένεται να δώσουν οριστικές απαντήσεις, αλλά θα λειτουργήσουν ως βαρόμετρο προθέσεων. Το αν ο Τραμπ θα κινηθεί προς έναν περιορισμένο συμβιβασμό, μια ελεγχόμενη στρατιωτική ενέργεια ή μια στρατηγική αναμονής, θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το μήνυμα που θα στείλει, ή δεν θα στείλει, η ιρανική πλευρά στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.